SEF, Halao Enkontru Ho Kargu Xefia Sira Iha Direção Geral Floresta

Published on: 16 Abr 2026

SEF, Halao Enkontru Ho Kargu Xefia Sira Iha Direção Geral Floresta

Díli, 19 Janeiru 2026 | Sua Excêlencia Secretário de Estado das Florestas (SEF) Eng. Fernandino Vieira da Costa S.Hut,Hala'o Enkontru da-huluk ho Diretór Gerál, Diretór Nasionál no Tekniku sira iha Diresaun Gerál Floresta (DGF), Atu hala'o knar servisu ho disipliña tuir orientasaun servisu Programa, Politika Nonu Governu Konstituisionál ne'ebé aprova iha Parlamento Nasionál.

Sua Excêlencia Secretário de Estado das Florestas, orienta ba Kargu Xefia sira hotu hodi hala'o knar servisu tuir programa IX Governu  Konstitusionál nian, iha enkontru ne’e mós S.E.SEF, husu ba pontu fokal sira hotu atu hala'o servisu ho disipliña no iha koordenasaun servisu diak ho parte relevante sira hotu.

"Kargu Xefia sira ne’ebé foin pose iha fulan Janeiru tinan 2026, simu kargu ne’e hanesan responsabilidade la'os oportunidade, tanba ne’e servisu ho fuan ho laran hodi lori setór Floresta ba oin. Husu ba Kargu Xefia sira hotu, Diretór Gerál, no Diretór Nasionál sira hotu hala'o knar servisu labele tuir ita ida-idak nia hakarak maibé servisu tuir programa ne’ebé iha no programa ne’ebé lao ona"dehan S.E.SEF.

Sua Excêlencia SEF, orienta ba Xefe Departementu Corpu Guarda Floresta (CGF) atu tau matan nafatin ba fatin sira ne’ebé deklara ona ba Parke Nasionál no área protejida sira atu nune'e ema labele estraga tan, tanba iha área protejida balun ne’ebé iha Díli, hanesan iha Foho Beduku nian komunidade balun halo uma iha leten no tesi ai, tanba ne'e presija fo atensaun ba sira liu husi attitude tesi ai no halo uma hodi ke'e foho lolon sira ne’e halo rai monu no bele fo inpaktu negativu ba Kapitál Díli.

"Imi tenke halo prevensaun ates ema tesi ai la'os ema tesi ona ai monu mak imi foin rame-rame hodi ba prende maibe ai ne’ebé sei iha nia hun no sei moris mak ita proteje lao ema tesi monu mak ita foin ba halo prende ne’e lalos. Tanba ne’e hau husu ba imi hotu atu iha tempu ruma ita sei ba halo operasun konjunta ida hodi tama sai ai-laran sira hodi halo identifikasaun no prevensaun ba ema tesi ai" dehan S.E.SEF.

Tuir ita nia hare katak kuandu ita tesi ai iha foho lolon mak sei fo impaktu ba komunidade sira ne’ebé hela besik iha ne’e ba sai fali vitima ba rai monu hanesan akontese iha 2022 ne’ebé akontese rai monu no inundasaun bo’ot iha 04 Abril. Ho situasaun sira ne'e hotu ita presija halo mos sensibilijasuan makas  ba komunidae sira atu labele tesi ai no kee rai iha foho lolon sira.

Aleñde ne'e mós Sua Excêlencia SEF, husu ba Dirijente sira hotu  atu hala'o knar servisu ho transparansia hodi nune'e ita nia servisu bele la'o ho susesu tuir ita hotu nia hakarak, la'os halo atividade ba hektares 15, iha relatoriu mak to’o 15 maibé atividade ne’ebé hala'o la to’o 15 ida ne’e ita presija toma atensaun no labele akontese.

"Atu servisu hotu lao ho diak maka ita presija iha komunikasun ne’ebé diak halo ko’operasaun servisu ho parte hotu-hotu ne’ebé servisu relevante no tenke servisu ho vontade ne’ebé diak labele hare ba kor ka partidu maibe servisu ho responsabilidade ne’ebé mak superior sira orienta. Tanba kargu la'os oportunidade maibe responsabilidade ne’ebé bo’ot hodi lori Floresta ba future ne’ebé matak no furak" hateten S.E.SEF.

#Média G-SEF.